DEX ve CEX Nedir? Borsaları 2022 Yılında Neler Bekliyor?

Bu içeriğimizde kripto para meraklılarının yakından takip ettiği DEX ve CEX nedir sorusunu açıklığa kavuşturacağız. Şimdi ayrıntılara geçelim.

DEX ve CEX Nedir?

DEX ve CEX Nedir?
DEX ve CEX Nedir?

CEX, merkezi borsa olarak bilinmektedir. Merkezi bir otorite (şirket, kurum) tarafından yönetilen kripto para borsasıdır. Hali hazırda faaliyette olan borsaların büyük bir bölümü CEX kategorisine girer.

DEX ise merkezi olmayan borsa olarak faaliyet gösterir. Herhangi bir otorite tarafından yönetilmez. Amaç, daha fonksiyonel işlem seçenekleri ile merkezi borsalara alternatifler sunmaktır.

DEX platformları, piyasadaki alıcıları ve satıcıları birbirine bağlayan pazar yeri olarak tanımlanabilir. Gerçekleştirilen ticaret, eşler arası veya likidite havuzları arasında meydana gelmektedir. DEX’ler, herhangi bir aracıya duyulan ihtiyacı ortadan kaldırır ve son derece güvenli olarak nitelendirilmektedir.

Başlıca CEX platformları:

  • Binance
  • Kraken
  • OKEx
  • Bitfinex
  • KuCoin örnek olarak gösterilebilir.

Başlıca DEX platformları;

  • PancakeSwap
  • ApolloxDex
  • SushiSwap
  • Uniswap örnek olarak gösterilebilir.

CEX

CEX Nedir
CEX Nedir

CEX’ler, yani merkezi borsalar genellikle resmi kurumlar tarafından düzenlenir. Bunun yanından önemli KYC prosedürlerine sahiptir. KYC, ”Müşteri tanı” sistemi olarak da geçer. Merkezi borsalar, kara para aklamayla mücadele için dizayn edilmiştir. Mevcut düzenlemelere uygun olarak uygun bir şekilde dolandırıcılar için pek çok önlem alınmıştır.

Alım-satım işlemlerine yeni başlayan kripto para meraklıları, dijital para alışverişini son derece basit hale getirdiği için genel olarak CEX platformlarını tercih ederler.

İşlem hacimleri çoğu zaman DEX platformlarına göre çok daha yüksektir. Bunun nedeni de ağ düşümlerinin gerçek zamanlı güncellemeler gerektirmemesidir.

Merkezi borsalarda ticaret işlemleri en yüksek hızda yapılır. Fakat platformlar basit olduğu için entegre cüzdanların özel anahtarları borsada kalır. Dolayısıyla coinlere erişim, müşterilerin kimlik bilgileriyle bağlantılıdır.

Herhangi bir dolandırıcı, kullanıcıların kimlik bilgilerine bir şekilde erişim elde ederse, cihazda depolanan token’lara direkt olarak erişebilir.

Merkezi borsalar, şirketler tarafından yönetildiği için kar amacı güder. İyi bir kullanıcı deneyimi sağlamak için sık sık çeşitli hizmetler sunar. Bunun yanında ulusal para kullanarak token satın alınmasını mümkün hale getirir. Bu borsalarda sayısız ticaret çiftlerinde işlem yapabilirsiniz.

CEX platformları, ticari işlemler için önceden belirlenmiş maliyetleri ücretlendirir. Kripto para borsaları yapısı itibarıyla diğer borsalarla benzerlik gösterir. Arz ve talep dengesi bir eşleştirme algoritması ile düzenlenir. Ayrıca sipariş defteri, kullanıcı siparişlerini saklar.

DEX

DEX Nedir
DEX Nedir

Merkezi olmayan borsalar yani DEX platformları, CEX’lerde bulunan temel işlemleri gerçekleştirir. Bu sistemler, emir defterleri, pazar yeri ve güvenlik özelliklerinden meydana gelir.

Merkeziyetsiz borsalar (DEX) ve merkezi borsalar arasındaki en büyük fark, tüm bu işlevlerin şirketler tarafından kontrol edilmemesidir. Bir DEX, bunu yapmak için dahili sunucuları ya da bilgi teknolojileri altyapısını kullanmaz. Bunun yerine blockchainde dApp (merkezi olmayan uygulama) şeklinde çalışır. Merkezi olmayan borsalar arasında iki şekilde ayrım yapmak çok önemlidir. Bunlardan birincisi para birimi odaklı DEX’lerdir. Diğeri ise para birimi nötr DEX’lerdir.

Para birimi odaklı merkeziyetsiz borsalar genel olarak Ethereum üzerinde inşa edilir. Birincil kripto para birimi olarak da ETH token’ı kullanır. Bunun yanında diğer blok zincirleri bir altyapı temeli olarak uygulanabilir. Fakat şüphesiz Ethereum bu alanda en yüksek pazar payına sahip. Günümüzde faaliyette olan kripto para birimlerinin büyük bir kısmı Ethereum üzerinde kuruludur. Fakat teknoloji geliştikçe Ethereum ağına pek çok alternatif çıktığını belirtmekte de fayda var.

Sonuca gelecek olursa ikinci seçenek ekosisteme özgü değildir. Ayrıca transfer para birimine bağlı değildir. Alım-satım işlemleri birden fazla blok zincirine dağıtılan coinlerin hızlı değişimini mümkün kılar. Ticaret işlemleri akıllı sözleşmeler aracılığı ile yönetilir.

Kripto para tutkunlarının merkezi olmayan bir borsada işlem gerçekleştirebilmesi için sadece genel bir adrese sahip olmaları lazım. DEX platformlarında alım-satım işlemlerini izleyen ya da düzenleyen aracılar bulunmaz. Ayrıca bu kadar popüler olmalarının arkasında güvenli yapılara sahip olmaları yatıyor.

2022’de Borsaları Neler Bekliyor?

Kripto para birimleri 2021 yılında gösterdikleri üstün performansı ne yazık ki 2022 senesinde gösteremedi. Hal böyle olunca ciddi manada bir kullanıcı kaybı yaşandı. Hem DEX’lerde hem de CEX’lerde işlem hacimleri dip seviyelere geriledi.

Yerli ve yabancı olmak üzere sayısız kripto para borsası iflasın eşiğine geldi ve bunların bir kısmı kapandı. Ancak tüm bunlara rağmen ayakta kalmayı başaran sayısız borsa mevcut. Bu borsalar daha iyi bir müşteri deneyimi için çalışmalarına hız kesmeden devam ediyor. Merkezi borsalara ek olarak DEX sayısı da her geçen gün artıyor. Kripto para piyasası güncel verilere göre 1 trilyon dolar civarlarında mücadele etse de bu pazarın devasa seviyelere ulaşacağını düşünen pek çok uzman mevcut.

Herkesin bildiği üzere altcoinlerin büyük bir bölümü lider kripto para birimi olan Bitcoin’le doğru orantılı bir şekilde hareket ediyor. BTC‘deki ani düşüşler ve yükselişler altcoinleri büyük ölçüde dalgalandırıyor. Fakat bu oynaklık yatırımcılarda panik satışlarına ve piyasadan çekilmeye neden oluyor. 2022 yılının ilk 3 çeyreği sönük geçse de 4.Çeyreğinde durum değişebilir. Token’larda meydana gelebilecek olası yükselişler, borsaların kullanım oranlarını da artıracaktır.

Bu sayede DEX ve CEX Nedir? Borsaları 2022 Yılında Neler Bekliyor? konusuna değinmiş olduk. Daha fazlası için kripto para  kategorimizi takip etmeyi unutmayın. Tüm soru, öneri ve görüşleriniz için bizlere iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Yorum yapın

Tumblr Links1 Tumblr Links2 Tumblr Links3 Tumblr Links4 Tumblr Links5 Tumblr Links6 Tumblr Links7 Tumblr Links8 Tumblr Links9 Tumblr Links10 Tumblr Links11 Tumblr Links12 Tumblr Links13 Tumblr Links14 Tumblr Links15 Tumblr Links16